ربات هاي احساساتي: تعقل ناب وجود ندارد

در دانشگاه، رشته مهندسي نرم افزار چند كلمه اي _در حد “بابا آب داد”_ درباره هوش مصنوعي به ما گفتند، اما كي فكر مي كرد روزي برسه كه بشه احساس رو هم به سيستم اعداد باينري برد و با 0 و 1 نشون داد؟!
اينطور كه پيداست قراره از اين به بعد احساسات ماشين ها در تصميم گيري اونها نقش داشته باشه. يعني مثلا مي تونيم پيش بيني كنيم كه در آينده اي نه چندان دور _شايد_ من يا خانم خانه دار ديگه اي در وبلاگش پستهايي شبيه اين خواهد داشت:

10 ژانويه 2020 
امرور نمي دونم چرا اين ماوسم كار نمي كنه. بعضي وقتها مثل فنر اين ور و اون ور ميپره و بعضي وقتها يه ميليمتر هم راه نميره يا يهو از كار مي افته. روي Emotion Monitor (دستگاه نمايش احساس) ش نوشته: frightened by a cat!
فكر مي كنم ديروز كه نازي(گربه همسايه مون) اومده از كنار پنجره اتاقم رد بشه، دوباره به شوخي واسه ماوس حيووني من خط و نشون كشيده و اين زبون بسته هم ترسيده!
 
20 سپتامبر 2020 
ديشب خيلي آروم و خونسرد به ناني-housemaid (ربات خدمتكارم) گفتم چرا زباله ها رو ساعت 10 بردي بيرون؟ مگه شهرداري نگفته 9 مي آييم مي بريم؟
امروز بهش مي گم چرا صبحونه آماده نيست، مي گه spoked in an offensive manner by a human being!
فكر كنم منظورش اينه كه كسي يا چيزي به طرز ناخوشايندي باهاش حرف زده! اما نه، اين “human being” كه گفته يعني باز دوباره با بابي-houseman (شوهرش) دعواش نشده؛ يعني يه “آدميزاد” از گل نازك تر بهش گفته و حتما اون آدم هم منم!
اي خدا…! به اين هم مي شه گفت زندگي؟ حتما بايد اين دو تا روبوت رو عوض كنم. اين بار اگه خواستم خدمتكار بگيرم به برچسب Emotionality Scale (درجه حساسيت) روش بيشتر دقت كنم. آخه ربات هم اينقدر احســــــاساتي مي شه؟!  

---

چند شب پيش اخبار 20 شبكه چهار با دكتر مهدي دستاني مصاحبه تلفني مي كرد. اين دانشمند ايراني دانشگاه اوترخت-Utrecht هلند به همراه تيم تحقيقاتي توانسته اند يه گربه رباتيك بسازند كه مي تونه احساساتي مثل شادي، غم و نگراني و … از خود بروز بده.

 

آقاي دكتر دستاني متولد سال 43 شمسي، اهل فسا (استان فارس) است و در هلند در رشته هاي علوم كامپيوتر و فلسفه تحصيل كرده است.
ايشون در گفتگو با خبرگزاري ايسنا توضيح دادند كه:

احساسات پديده‌اي در تماس مستقيم با عقلانيت يا استدلال كردن منطقي است. در تاريخ فلسفه و بحث هوشمندي كامپيوتري زمينه استدلال رايانه‌ اي روي منطق و تعقل ناب است. در روان‌شناسي تئوري‌هاي خاصي است كه مي‌گويد تعقل ناب وجود ندارد و احساسات يك‌سري فانكشن‌هاي مشخص در استدلال و تفكر انسان دارد كه يكي از آنها اين است كه مي تواند تصميم گيري را تحت تاثير مستقيم قرار دهد.

 منظور از احساسات در رايانه اين نيست كه رايانه به همان نحوي كه ما احساس شادي يا غم مي‌كنيم ابراز شادي يا غم كند، بلكه منظور اين است كه همچنان كه احساس شادي يا غم يا نگراني و … تصميم‌گيري ما را تحت تاثير قرار مي‌دهد، فرايند تصميم‌گيري در رايانه و ربات نيز تحت تاثير احساسات قرار مي‌گيرد.

پيشنهاد مي كنم در اين آدرس گفتگوي جالبي كه درباره احساسات، استدلال و كامپيوترها با دكتر مهدي دستاني انجام شده رو بخونيد. 

ت.م 1:  نمي دونستم چرا موضوع روبوت گربه احساساتي در ايرن اكونوميست در گروه خبري اجتماعي و حوزه جامعه دسته بندي شده، اما وقتي بيشتر فكر كردم فهميدم شايد براي اينكه قراره در سالهاي آينده ربات ها به ميان انسانها بيايند و جرئي از جامعه بشوند…!

ت.م 2: ماوس من اين روزها واقع يه طوريش هست. يه موقع مثل فنر ورجه وورجه مي كنه، يه وقتايي هم يهو يه گوشه روي صفحه كِز مي كنه و بايد سيستم رو reset كنم تا دوباره راه بيفته. كاش احساس داشت و مي گفت چه مرگشه!